Korzyści wynikające z diety roślinnej

Dieta roślinna zyskuje na popularności, a badania sugerują, że może mieć pozytywny wpływ nie tylko na zdrowie fizyczne, ale także na nasze samopoczucie i nastrój. Prawidłowo zbilansowana dieta roślinna jest bezpieczna na każdym etapie życia, należy jednak dostosować ją do indywidualnych potrzeb wynikających m.in. z aktualnego stanu zdrowia — choroby czy stanu fizjologicznego (ciąża, laktacja). Oto kilka kluczowych korzyści, które mogą wynikać z wprowadzenia roślinnych produktów do codziennego menu:
Lepsze zdrowie psychiczne
Dieta – ilość i różnorodność spożywanych przez nas produktów – ma związek z pracą mózgu, a co za tym idzie, z ryzykiem pojawienia się̨ chorób w rodzaju depresji lub zaburzeń lekowych. Zdrowie psychiczne (podobnie jak fizyczne) uzależnione jest od prawidłowej diety. Badania wykazują, że osoby stosujące dietę roślinną rzadziej cierpią na stany lękowe, depresję i inne zaburzenia nastroju. Dzieje się tak dzięki większej ilości przeciwutleniaczy, witamin i minerałów, które pomagają w ochronie przed stanami zapalnymi i stresem oksydacyjnym, które mogą wpływać na nastrój. Roślinne źródła omega‑3, magnezu i witamin z grupy B (w tym kwasu foliowego) mają działanie stabilizujące nastrój. W codziennej diecie powinny się̨ znaleźć m.in.:
- produkty zbożowe, takie jak chleb pełnoziarnisty, makaron, kuskus i inne nierafinowane ziarna, które są bogate w błonnik;
- owoce i warzywa o rożnych kolorach i teksturach, które są bogate w mikroelementy, włókno i cząstki fitochemiczne;
- tłuszcze, z których podstawowym tłuszczem jest oliwa z oliwek uzupełniona o oliwki, orzechy i nasiona;
- woda w ilości 1,5 – 2 l/dzień (ok. 8 szklanek);
- rośliny strączkowe,
- inne składniki antyzapalne tj. orzechy laskowe, orzechy pistacjowe, cebula, ostra papryka, rozmaryn, lukrecja, oregano itd.
Zwiększenie poziomu energii
Dieta oparta na roślinach jest zazwyczaj bogata w błonnik, co sprzyja lepszemu trawieniu, stabilizuje poziom cukru we krwi i dostarcza długotrwałej energii. Dobre trawienie i wyrównany poziom energii mogą mieć bezpośredni wpływ na nasze poczucie dobrostanu i nastrój w ciągu dnia.
Poprawa jakości snu
Spożywanie większej ilości produktów roślinnych, szczególnie bogatych w magnez (np. orzechy, nasiona, zielone warzywa liściaste), może przyczynić się do poprawy jakości snu. Z kolei dobrze wyspany organizm jest bardziej odporny na stres i ma lepszą zdolność do utrzymania równowagi emocjonalnej. Natura oferuje Nam szereg ziół, które w naturalny sposób wyciszają organizm, pomagają się rozluźnić i pobudzają produkcję melatoniny, hormonu regulującego rytm dobowy snu i czuwania (np. szyszki chmielu, kozłek lekarski (waleriana), melisa, męczennica cielistea (passiflora), lawenda, tymianek, rumianek, waleriana, mniszek lekarski itd.)
Działanie przeciwzapalne
Odpowiednio skomponowana dieta roślinna ma działanie wysoce przeciwzapalne. Redukcja stresu oksydacyjnego wspiera naturalną odporność organizmu, chroni tkanki przed szkodliwym działaniem wolnych rodników i wspiera procesy regeneracyjne i naprawcze. Spożywanie warzyw i owoców, nasion czy orzechów w codziennej racji żywnościowej będzie przyczyniać się do obniżenia ryzyka występowania chorób cywilizacyjnych m.in. nadwagi i otyłości, cukrzycy typu 2, chorób serca i układu krążenia (miażdżyca naczyń krwionośnych, nadciśnienie tętnicze, zawał, udar), czy nowotworów.

Wyzwania związane z dietą wegańską
Mimo licznych korzyści, dieta roślinna, a w szczególności dieta wegańska, wiąże się z pewnymi wyzwaniami, które warto wziąć pod uwagę, aby uniknąć potencjalnych niedoborów i utrzymać optymalną równowagę w diecie:
Ryzyko niedoborów składników odżywczych
Dieta wegańska może prowadzić do niedoborów niektórych kluczowych składników odżywczych, takich jak witamina B12, żelazo, wapń, witamina D, kwasy omega‑3 oraz białko. Odpowiedniemu planowaniu diety roślinnej powinno towarzyszyć monitorowanie stanu kości. Najnowsze badania wskazują na gorszy stan zdrowia kości u wegan w porównaniu z osobami stosującymi ogólną̨/standardową dietę. Ponadto wykazano, że wegetarianie i weganie mieli niższą gęstość mineralną kości w porównaniu z osobami spożywającymi mięso, a weganie mieli również wyższe wskaźniki złamań. Wegańska dieta opiera się na roślinach, które zawierają te składniki w mniejszych ilościach lub w formie, którą organizm wchłania gorzej. Dlatego ważne jest, aby świadomie wybierać odpowiednie produkty roślinne i, jeśli to konieczne, uzupełniać dietę suplementami.
Edukacja żywieniowa
Dieta roślinna wymaga większej uwagi i wiedzy na temat produktów roślinnych, które muszą być odpowiednio zróżnicowane, aby dostarczyć pełnowartościowych składników. Wiele osób, które przechodzą na dietę roślinną, może nieświadomie ograniczać się do niewielkiej liczby produktów, co prowadzi do niedoborów. Warto sięgnąć po porady dietetyka i uczyć się o najlepszych roślinnych źródłach witamin i minerałów.
Motywacja
Przestawienie się na dietę roślinną może być wyzwaniem dla osób, które wcześniej spożywały duże ilości produktów pochodzenia zwierzęcego. Dbanie o różnorodność posiłków i znajdowanie nowych przepisów są kluczem do utrzymania motywacji i zadowolenia z diety, a także do uniknięcia monotonii w jadłospisie.
Odpowiednio zbilansowana i dobrze skomponowana dieta wegańska jest sposobem żywienia mogącym przynosić wymierne korzyści zdrowotne. Zmiana diety na bardziej roślinną może mieć zastosowanie w profilaktyce, leczeniu i wspomaganiu leczenia wielu chorób. Odpowiednia kompozycja diety polegająca na zwiększeniu spożycia produktów roślinnych przy jednoczesnym ograniczeniu spożycia mięsa i jego przetworów sprawia, że znajduje się w niej więcej składników o charakterze prozdrowotnym, do których można zaliczyć przede wszystkim błonnik pokarmowy, polienowe, witaminy i składniki mineralne, jedno i wielonienasycone kwasy tłuszczowe oraz białko roślinne. Dbałość o różnorodność i odpowiednią podaż składników odżywczych to klucz do utrzymania dobrego samopoczucia i równowagi emocjonalnej na diecie roślinnej.
Jeżeli jesteś na diecie roślinnej śmiało możesz sięgać po nasze produkty.
Skosztuj naszych słonych przekąsek i ciasteczek z krótkim składem. Przekonaj się, jak smaczna może być żywność roślinna.
New Mountain Team 😊
Piśmiennictwo
- Drew Ramse: Co jeść, żeby wzmocnić zdrowie psychiczne. Dieta wspomagająca walkę z depresją i lękiem. Wydawnictwo Kobiece Łukasz Kierus, Białystok 2022.
- Stachowska E., Grenke J.: Dieta na poprawę nastroju. Żywienie dla osób z depresją. http://www.depresja.org
- Wiśniewska K., Okręglicka K., Czajkowska K., Nitsch-Osuch A.: Dieta wegańska w prewencji i leczeniu wybranych chorób cywilizacyjnych, Forum Medycyny Rodzinnej 2021, tom 15, nr 2.